Sizin için açılmış bu köşe Naili Moran Eğitim Programının önemli bir bölümüdür. Sistemi uygulamaya başladığımız 1992‘den itibaren eğiticilerimizin etkili, uygulama zorluğu olmayan, güncel öğretim yöntemleri konusunda gözlemlediğimiz bilgi edinme gereksinimlerini karşılamak düşüncesiyle hazırlanmıştır. Önlerine daha büyük bir özgüvenle bakmak ve yeni yetenekler yetiştirmekteki paylarını daha da artırmak amacıyla, deneyimlerini ve bilgilerini katlayarak pekiştirmekte öğretmenlerimize yardımcı olabilmek başlıca amacımızdır.
Bu bağlamda, Okulların Beden Eğitimi Yıllık Programları çerçevesinde, özgüvenle ve yaratıcılıkla kullanabileceğiniz, Atletizmde etkili öğretim yöntemleriyle ilgili elimizden geldiğince zengin bir bilgi kaynağını sizin için oluşturmaya ve tüm öğrencilerinizin Atletizm’le ilk karşılaşmalarını zevkli ve doyurucu bir faaliyet olarak algılamalarını sağlamanıza destek vermeye çaba harcayacağız.
Bugün, modern Atletizm öğretim yöntemlerinin başlıca üç eğilim etrafında yoğunlaştığını görüyoruz:
—Tüm öğrencilerin pozitif bir öğrenim sürecinden yararlanmalarını sağlamak ve her birey için bedensel yeteneklerini geliştirerek, kişisel sportif hedeflerine ulaşmaları açısından eşit fırsatlar yaratmak,
—Temel ve doğal spor kimliğiyle, geniş spor alanlarını etkileyen Atletizmi bütün yönleriyle tanıtmak ve sevdirmek,
—Üçüncüsü ise, aşağıdaki hususları içeren farklı bir anlayışı yerleştirmekle Atletizme yeni ufuklar açmak:
Böylece varılmak istenen asıl hedef elbette ki Atletizm eğitiminde kalitenin yükselmesidir. Bu hedefe ulaşmak için ise önce, Atletizm dersi herkesi kucaklayıcı, zevkli ve bireyler açısından kendilerini sınama alanı olarak algılayabilecekleri bir faaliyet olmalıdır. Ders içeriği Atletizm teknikleri ve becerileri ile sürat, kuvvet, dayanıklılık ve esneklik unsurlarının gelişmesini sağlamalıdır. Dahası Atletizm dersleri bedensel öğrenim öğelerinin yanı sıra bilişsel, duyuşsal ve sosyal öğrenim alanlarında da etkin olmak ve sağlık alanına ait egzersiz konusunu işlemek durumundadır.
Öğretimde farklı sonuçlar elde etmek amacıyla farklı öğretim stillerinin kullanılması, Atletizm dersinin kalitesini yükseltmek ve çeşitli alternatifler yaratmak amacıyla uygulanan yöntemin önemli bir özelliğidir. Yöntemin temel öğesi olan “Atletizmde öğrenci-merkezli yaklaşımın geliştirilmesi”, büyük bir önem taşımaktadır. Ayrıca çok sayıda araştırmada, öğrenci motivasyonunun, Atletizmde başarı arzusu ve başarı elde edilmesinde anahtar rol oynadığı vurguladığından, bu noktanın altını devamlı çizmekten geri kalmayacağız.
Bu köşenin size yararlar getirmesini, çalışmalarınızın zenginleşmesine aracı olmasını ve Atletizmimize hizmet etmesini dileriz.
- Atletizmin öğretiminde alışılagelmiş “Öğretmen-merkezli“ ders verme stilini terk edip yerine, “Öğrenci-merkezli” felsefeyi ve bireysel-öğrenme-sürecini ikame etmek,
- Atletizm faaliyetlerini ilgilendiren tüm bedensel, bilişsel, duyuşsal ve sosyal davranış öğrenim alanlarını kapsayan bütünsel eğitim metodunu benimsemek,
- Atletizmde öz-referanslı gayret ve gelişmeye odaklı, motivasyona dayanan ‘yetkinlik’ ikliminin yerleşmesini teşvik etmek,
- Belirli branşlarla ilintili olarak eğitimsel bir alanda çizilecek “Atletizm Becerileri Yol Haritasını” takip ederek, öğrencinin “Atletleşme” yönünde ilerlemesini teşvik etmek,
- Okullarda sağlık için faaliyetlere ve egzersizlere yer verilmesini teşvik etmek,
- Ders içi ve Ders dışı Atletizmin farklı yönlerine dikkat çekmektir.
Bu nedenle ders içeriği, öğrencilerin bedensel gelişim durumları ve geçmiş kazanımları ile uyum içinde bulunmalıdır. Ayrıca, yetenek seviyesi, özel durum veya baş göstermesi olası “öğrenmeye engel durum” ayrımı yapılmaksızın, çocukların kişisel öğrenme ve gelişme hızı ile orantılı şekilde, tüm öğrencileri kapsayıcı olmasına, hareketli ve sağlıklı yaşama biçimi alışkanlığının olumlu biçimde algılanmasına odaklı olması önem taşımaktadır.
Okulda amaç her çocuğa, bedensel faaliyetleri genel hatlarıyla tanıtmak, atletizmin temel esaslarını yani, koşmayı, atmayı, atlamayı öğretmek ve bunlara karşı öğrencilik hayatı süresince – hatta belki yetişkinliğinde bile - devam edecek, bir ilgiyi uyandırmaktır.
Derslerin, öğrencilerin hepsini kapsaması ve herkese eşit fırsat vermesi, aslında tüm Okulu ilgilendiren ve kuruma etik sorumluluk yükleyen bir konudur. Bu nedenle, her öğrencinin hareket eğitiminden yararlanması, yetenekleri, kişisel gereksinim ve becerileri ne olursa olsun başarı gösterme fırsatını yakalayabilmesi mutlaka gereklidir. Bunun için de:
3 -Öğrencilerin bireysel olarak veya grup halinde öğrenme ve değerlendirilme alanlarında, karşılaşabilecekleri engelleri yok etme öğelerini barındıran, “kucaklama” esasına dayalı davranışların sergilenmesi çok önemlidir.
Bir başka önemli nokta da; yürüme, koşma, atma ve atlamanın tüm sporların çok büyük çoğunluğunun temel unsurlarını oluşturması, bu açıdan, kişiye atletizm dışındaki sportif zeminlerde de başarı için şart olan denge, koordinasyon ve kendine güven özelliklerini kazandırmasıdır.
Sporcuya, alışılagelmiş olan “branş” esasına dayalı test temelindeki yaklaşımlar, sosyal, bilişsel ve duyuşsal yönleri bir tarafa bıraktırarak sadece bedensel esasa önem verdirmiştir. Bu nedenle tüm öğrencileri kapsayan “bütünsel” bir eğitim uygulamasına girecek olan öğretmen, uygulamaya veya branşa değil, öğrenciye odaklı bir tutum benimsemiş olmalıdır.
Eğitim çevrelerinde başlıca iki farlı motivasyon iklimi görülür; biri, ego diye adlandırılan ben merkezli mukayeseci iklim, diğeri de öz-referanslı yetkinlik veya yapabilirlik iklimidir. Ego ikliminde kendi değerini ölçmenin başta gelen aracı başkasıyla kıyaslamadır. Odak noktası kazanmak veya kaybetmektir. Gelişmenin önemi azdır veya hiç yoktur. Derste Normlara dayalı değerlendirmeler, seviyeye göre gruplandırmalar, aleni başarı övgüleri ve yüksek yeteneği ödüllendirmeler alışılmış davranışlardır. Ego yönelimli motivasyon iklimi, norm değerlerinin tek ölçü olarak kabul edildiği, alışılagelmiş branş temelli derslerde görülür.
Buna karşılık yetkinlik iklimi içerisinde, her öğrencinin performansı, başkasıyla kıyasla değil, kişisel gelişme ve harcadığı çaba temelinde değerlendirilir. Böylece herkes başarıdan pay alır. Esas hedef öğrenme ve konuya hâkimiyettir. Öğrenciler de hep daha iyisini yapmaya ve kendilerine geçmiş performanslarının ilerisinde hedefler koymaya teşvik edilirler. Beden Eğitimi konusunda yaptıkları araştırmada (Carpenter & Morgan 1999) öğrencilerin Ego iklimini:
Bu bulgular, anlayışın ve belli bir motivasyon iklimini yaratmanın Atletizm dersindeki öğrencinin öğrenme kapasitesi ve motivasyonu bakımından ne kadar merkezî bir önem taşıdığına işarettir.
“Yetkinlik ikliminin” teşviki için Ames (2002), görev tarifinin kapsadığı 6 alan üzerine temellenmiş öğretim yöntemleri belirlemiştir. Bunlar yetki, takdir, grup kurma, gelişim ve süreç alanlarıdır. Söz konusu öğelerin etkili şekilde harmanlanması öğrencilerin ders içi faaliyetlerden daha büyük zevk almalarını, atletizme karşı daha olumlu bir tutum içine girmelerini ve daha zor faaliyetlere istek duymalarını sağlamıştır.
Ders süresinin daha verimli, azami hareketli ve öğrenciler için sürekli faaliyet sağlayıcı olması ve farklı türden birçok faaliyetin aynı zamanda yer alabilmesi için çok boyutlu olarak planlanması gerekir. Çok boyutlu planlama tarzı, Atletizm derslerinde karşılaşılan bekleme süreleri sorununu en aza indirgemekte ve öğrenme ile antrenman yapma zamanını genişletmektedir.
Bunun yanında herkesin kendi seviyesinde başarıya ulaşmasını sağlamak açısından yetenek seviyeleri farklı öğrencilere göre de uyarlanmış olmalı. Bu tür bir çalışma ile ayrıca özgüven ve şahsi yetenek algılaması düşük öğrenciler üzerinde tehlikeli ölçüde olumsuzluk yaratabilecek yetenek teşhirlerinin önü alınmış olacaktır.
Bir uyarı daha yapmakta yarar vardır. Planlama, Öğrencilerin, antrenman sürelerini kendi kişisel tempolarına göre ayarlayabilmelerine izin verecek kadar esnek olmalı.
Öğrencilerin karar alma sürecine katılmaları sağlanmalı ve ders sırasında liderlik görevleri üstlenmeleri özendirilmelidir. Böylelikle sosyal gelişmeleri güçlendirilmiş ve içlerindeki sahiplenme duygusu uyandırılmış olacaktır. Bu da öğrencide motivasyonun tetiklenmesine yol açacaktır. Planlama ve Değerlendirme görevleri hem liderlik hem karar verme alanlarının kapsamında olduğundan, ders içinde Öğrenci Yetkinliğini geliştirecek etkili konulardır.
Öğretmen, öğrencisini takip ederek kişisel gelişmesinden ve gösterdiği gayretten haberdar olmalı ve onu bu açıdan değerlendirmelidir. Böylelikle, yetenekli olsun olmasın her çocuk başarı elde etmek fırsatını bulmuş olacaktır. Gayret ve gelişmeye odaklanmayı daha da belirgin bir şekilde öne çıkarmak için, öğrencilerden, kendi performanslarını kaydedecekleri ve onlara yeni hedefleri işaret edecek olan birer çizelge tutmaları istenecektir.
Öğretmenler, öğrencilerine ait değerlendirme ve görüşlerini olanaklar ölçüsünde ilgili öğrencinin kendisine özel olarak aktarmaya çalışacaklardır. Çünkü herkesin önünde yapılan değerlendirmelerin, sınıf içinde rekabet iklimini koyulaştırdığı, bunun da özgüven ve yetenek bakımından kendini zayıf kabul eden öğrenciler üzerinde motivasyonu yok edici etkileri olduğu görülmüştür.
Çok yetenekliler-daha az yetenekliler karması; kızlar grubu; erkekler grubu; kız-erkek karma; yaş; arkadaş v.b arzu edilecek her tür özellikte gruplar kurmak mümkündür. Öğrenciler böylece değişik partnerlerle birtakım bireysel ve grup faaliyetleri planlama, uygulama, değerlendirme konularında beraberce çalışabilecekler. İşbirliği veya ortaklık esasına göre kurulmuş gruplar içinde de değişik roller (ör: sporcu, antrenör, yönetici, lider gibi) üstlenme olanağı bulacaklardır.
İstasyon
1: 5 saniye koşu
2: Durarak Uzun Atlama
3: Hedefe Futbol Topu Atma
4: Bireysel Mekik Sprint 6 x 10m
5: Durarak Gülle Atma
6: Durarak Üç Adım Atlama
|
Şekil 1: Çok Branşlı Ders Organizasyonu
İstasyon
1: Oturarak / Diz çökerek uzağa Sağlık Topu atma
2: Durarak uzağa Sağlık Topu atma
3: İki elle başın üzerinden Sağlık Topu atma
4: Durarak hedefe veya uzağa Sağlık Topu atma
5: Dönerek hedefe Sağlık Topu atma
6: Durarak Gülle atma
|
Şekil 2: Gülle Atma Dersi Organizasyonu
Atletizm öğretiminin bir başka önemli konusu, değişik yaş gruplarındaki çocuklara neyin öğretileceği ve 5 – 15 ve üstü yaşlar arasında ilerlemeyi ve gelişmeyi teşvik etmek için nelerin yapılması gerektiği konusudur. Öğretmenlerimize bu alanda yardımcı olmak amacıyla Eğitim Grubumuz, dünyada da geçerli yöntemlerin ışığında ve Atletizmin tüm branşlarını kapsayan bir eğitim sürecini göz önünde bulundurarak oyunsal-yarışma yönelimli bir yol tespit etmiştir.
Bu yolda ilerlerken öğretmenler farklı yaşlardakilere neleri öğretmeleri gerektiğini, öğrettiklerinin ise Atletizmin çeşitlilik içindeki bütünlüklü yapısıyla bağdaşmasını nasıl sağlayabileceklerini daha güçlü bir şekilde kavrayacaklardır.
İzlenecek yolun bu bölümünde 5–7; 7–11; 11–15 ve 15 + yaşlardaki çocuklara özgü branşlara yönelik öğretimin içeriği ve gelişimi hakkında ayrıntıları bulacaksınız
EĞİTİM İÇİN BRANŞ ÖZELLİKLİ YOL HARİTASI
Branş: Sürat Koşuları - Sprintler
Yaş Grubu: 5 – 7
—Durulan yerden itibaren süratle çıkış yaparak, düz çizgi veya daire içinde ya da işaretler arasında slalom yaparak koşu yaptırmak,
—Durulan yerden itibaren süratle çıkarak düz çizgi üzerinde veya çeşitli geometrik şekiller, harf şekilleri yaratarak koşu yaptırmak,
—Kolları hareket ettirerek / hareketsiz tutarak çeşitli bacak hareketleri yaptırmak (ör: bir bacağı düz tutarak öteki dizi kaldırarak),
—Koşuya, çeşitli vaziyetler alarak (yatarak, oturarak, çömelerek, ayakta değişik duruşlarla veya parmaklarla ayakuçlarına dokunarak, her halde dikkati çabuk tepki verme yönünde toplayarak) çıkış yaptırmak; vücudu alçak tutmaya ve her adımda ileri gitmeye yönlendirmek,
Yaş Grubu: 7 – 11
—Durulduğu yerden süratle çıkışla düz çizgi üzerinde veya daire içinde veya çeşitli güzergâhlar yaratarak (geometrik şekiller, harf şekilleri) veyahut işaretler arasında slalom yaparak koşu yaptırmak,
—Kolları hareket ettirerek veya hareketsiz tutarak çeşitli bacak hareketleri yaptırmak (ör: bir bacağı düz tutarak öteki dizi yüksek kaldırmak). Bunları yaparken bedenin neler hissettiğini tarif ettirmek,
—Koşuya, çeşitli vaziyetler alarak (yatarak, oturarak, çömelerek, değişik ayakta duruşlarla veya parmaklarla ayakuçlarına dokunarak, her halde dikkati çabuk tepki verme yönünde toplayarak) çıkış yaptırmak; vücudu alçak tutmaya ve her adımla ileri gitmeye yönlendirmek
—Vücudu alçaltarak koşu yaptırmak; vücudu yüksek tutarak koşu yaptırmak; her iki durumda bedenin nasıl etkilendiğini kıyaslatmak,
—Çıkıştaki vücudun alçak duruşundan sprint içindeki dik duruşuna geçirtmek.
—Belirlenmiş mekik koşuları (Ör: 5 saniye), mesafesi belirlenmiş koşular (Ör: 30 – 60m), belli bir tempoda koşu yaptırmak, antrenman arkadaşlarını birbirine yakalatmak ve fark etkisini algılatmak için kademeli çıkışlı koşu yaptırmak.
Yaş Grubu: 11 – 15
—7-11 Yaş Grubu için yapılmış olan çalışmaların bir miktar tekrarını ve pekiştirmesini yapmak,
—Performansı ölçebilmeleri ve iyileştirmeleri için öğrencilerin bir dizi sprint karşılaşmalarına katılmalarını sağlamak.
—7-11 yaş grubunda olduğu gibi değişik start pozisyonlarını, alçak duruş ve öne hamle konuları üzerinde önemle durmak, süreye bağlı mekik koşuları, belli süreli (ör: 7 saniyeli), belli mesafeli (60–100m) koşular yaptırmak, belirli bir tempoda koşu yaptırmak, antrenman arkadaşlarını birbirine yakalatmak,
—Çıkışta çökme tekniğinin esaslarını anlatmaya başlamak,
—Süratin temel teknik modelini tanıtmaya, koşu adımı için önden destek, amortizasyon, itiş, toparlanma ve öne savurma alıştırmalarını denemeye başlamak,
—Dizin daha fazla kaldırılmasını, yüksek kalçalar, kollarla itme gibi sprint tekniğinin çeşitli yönlerinin incelemesini yaptırmak
—Hızlanma (ivmelenme), yatay sürat ve yer çekimi gücü gibi sprintin temel mekanizmalarının öğretilmesine başlamak,
—Uygun görüldüğü takdirde daha uzun sprint mesafelerinin tanıtılmasına başlamak
Yaş Grubu: 15 ve üstü
—Çıkış takozu kullanım esaslarını öğretmeye başlamak. Sprint çıkışlarında ayakların çeşitli pozisyonlarını denetmek ve inceletmek,
—Özel alıştırmalar yoluyla sprint tekniği ile, sprint adımının, önden destek, amartizasyon, itiş, toparlama, öne savurma aşamalarıyla ile ilgili geliştirme çalışmaları yaptırmak,
— Daha uzun sprint koşuları ve özel antrenmanlarla sürat dayanıklılığını artırmak,
—Spesifik alıştırmalar yaptırarak sprintte rahatlamanın gelişmesini sağlamak,
—Sprintle ilgili hızlanma (ivmelenme), yatay hız ve yer çekimi kuvvetleri gibi mekanizmalar hakkında bilgilendirmede bulunmak,
—Daha uzun sprintlerle ilgili (200m; 400m) geliştirme çalışmaları yaptırmak.
Branş: Orta ve Uzun Mesafe Koşuları / Yürüyüş / Sulu Engel (steple) Koşusu
Yaş Grubu: 5 – 7
—Durduğu yerden çıkış yaparak düz çizgi, daire üzerinde veya işaretler (koniler) arasında slalom yaparak, öne ve geriye doğru koşu ve yürüyüş yaptırmak,
—Durduğu yerden çıkış yaparak düz çizgi üzerinde veya çeşitli geometrik şekiller, harf şekilleri yaratarak koşu yaptırmak,
—Koşarken veya Yürürken sürenin tahmin edilmesini istemek (mesela 10 saniye),
—Sabit ve sürdürülebilir bir tempoda yürüyüş veya koşu yaptırmak.
Yaş Grubu: 7–11
—Durduğu yerden çıkışla düz çizgi üzerinde, daire üzerinde, geriye doğru veya işaretler (koniler) arasında slalom yaparak, çeşitli geometrik şekiller ve harf şekilleri yaratarak koşu ve yürüyüş yaptırmak,
—Koşarken / Yürürken sürenin tahmin edilmesini istemek (mesela 15 saniye),
—Sabit ve sürdürülebilir bir tempoda yürümeyi / koşmayı, aynı zamanda tempoyu tahmin etmeyi öğretmek (ör: 20 saniye’de 50m),
—Çeşitli bacak ve kol pozisyonlarını denetmek (kolları aşağıda veya yukarıda, açık veya kapalı tutmak, dizler yüksek vb.) Bunların vücuda etkilerini kıyaslamalarının yapılmasını istemek,
—Vücudu küçülterek veya büyülterek koşu ve yürüyüş yaptırmak, bu pozisyonların vücuttaki etkilerinin belirlenmesini istemek,
—Bedenin süratli çıkıştaki yere yakın durumu ile tempolu yürüyüşteki / koşudaki dik durumu arasındaki ilişkinin kurulmasını, alçak pozisyondan dik pozisyona uygun geçişin sağlanmasını istemek,
— Performansı ölçebilmeleri ve iyileştirmeleri için öğrencilerin bir dizi sağlanması için bir dizi koşu / yürüyüşe katılmalarını sağlamak; temponun tahmin edilmesini, süresi sınırlı (ör: 3 dakika) koşu yapılmasını, belirli sürede belirli mesafede koşu / yürüyüş yapılmasını istemek.
Yaş Grubu: 11 – 15
— 7–11 Yaş Grubu için yapılmış olan çalışmaların bir miktar tekrarını ve pekiştirmesini yapmak,
— Tempo algılamayı ve sabit tempo ile koşmayı öğretmek,
— Farklı tempolarda koşmayı öğretmek,
— Performansı ölçebilmeleri ve iyileştirmeleri için öğrencilerin bir dizi koşu / yürüyüş karşılaşmalarına katılmalarını sağlamak, aynı zamanda tempo tahmini yapılmasını istemek, süre sınırlı (ör: 3 dakika) koşu, belirli sürede belirli mesafede koşu / yürüyüş yaptırmak,
— Tempolu koşu / yürüyüş için temel teknik modelin ve koşu adımı için önden destek, amortizasyon, itiş, toparlama, öne savurma alıştırmaları ile yürüyüş adımı için önden destek, arka destek, çift destek alıştırmalarını tanıtmaya başlamak,
— Koşu ve yürüyüş tekniklerinin değişik bölümlerini incelemek; dizin daha yükseğe kaldırılması; bacağın daha güçlü itiş yapması; kollarla itiş için çalışmalar yaptırmak,
— Koşmanın hızlanma, yatay sürat ve yer çekim kuvvetleri dâhil temel mekanizmalarını tanıtmaya başlamak,
— Grup içinde koşmanın özelliklerini ve farklı pozisyonlarda koşmanın (ör: grubun içinde koşmanın veya başı çekerek tempo’yu belirlemenin) performansı nasıl etkilediğini incelettirmek,
— Değişik zemin ve yüzeyler üzerinde koşturmak.
Yaş Grubu: 15 ve üstü
— Tempo algılama yeteneğini, aynı zamanda, hem sürekli bir tempo hem de değişik tempolarda koşma yeteneğini geliştirmek,
— Orta ve Uzun mesafeler için yarış taktikleri geliştirmek,
— Koşu adım için önden destek, amortizasyon, itiş, toparlama, öne savurma; yürüyüş adımı için de önden destek, arkadan destek ve çift destek aşamalarında yardımcı olacak özel alıştırma ve antrenmanlar yoluyla Koşu / Yürüyüş temel tekniklerini kazandırmak,
— Özel antrenmanlar yoluyla aerobik dayanıklılığı, sürat dayanıklılığını ve enerji sistemlerini geliştirtmek,
— Özel alıştırmalarla tempolu koşuya / yürüyüşe yönelik gevşemeyi sağlamak,
— Değişik zemin ve yüzeyler üzerinde koşu yaptırmak.
Branş: Engelleri Aşarak Koşma / Engelli koşu / Su Hendeği
Yaş Grubu: 5 – 7
— Çeşitli yönlerde ve parkurlarda, alçak engelleri aşarak koşu yaptırmak,
— Engellerin üzerinden koşarken, ilk geçişi her iki bacakla yapma çalışmalarını başlatmak.
Yaş Grubu: 7 – 11
— Çeşitli yönlerde ve parkurlarda, alçak engelleri aşarak koşu yaptırmak,
— Engellerin üzerinden koşarken, uzanma bacağını değiştirme (her iki bacakla geçiş) çalışmasını yaptırmak,
— Alçak engeller üzerinden, bazen vücudu küçülterek, bazen olabildiğince dikleştirerek, aynı zamanda değişik kol hareketleri yaparak geçmek. Bu hareketlerin beden üzerindeki etkilerinin karşılaştırılmasını istemek,
— Engel geçerken gövdenin, öne bükülü duruşu ile engel aralarında koşarken dik duruşunu bağdaştırmak, bunun için geçiş alıştırmaları yaptırmak,
— Bir dizi çalışma yaptırarak, performansın öğelerinin anlaşılması ve geliştirilmesi için, engeli değişik bacaklarla geçme ve engel aralarında farklı sayıda adım atma çalışması yaptırmak.
Yaş Grubu: 11 – 15
— 7–11 Yaş Grubu içinde yapılmış olan çalışmaların bir miktar tekrarını ve pekiştirmesini yapmak,
— Performansı ölçebilmeleri ve iyileştirmeleri için, öğrencilerin bir dizi karşılaşmaya katılmalarını sağlamak. Ayrıca, arada engel üzerinden farklı bacakla geçmek, engelin yanından yürüyerek veya koşarak, sadece uzanma bacağı veya sadece çekme bacağı ile geçmek. Birbirine farklı mesafelerde yerleştirilmiş engeller üzerinden geçmek ve engel aralarında değişik sayıda adım alma gibi çeşitli denemeler yaptırmak,
— Değişik aralıklarla yerleştirilmiş engeller arasında hep üçer adımlık koşu ritmi ile koşarak, farkın algılanmasını sağlamak,
— Engel geçmede her iki ayağın da kullanma yeteneğini geliştirmek,
— Engel koşma ile ilgili temel teknik modeli tanıtmak, uzanma ve çekme bacağı teknikleri, sprint, uzanma, engel geçiş ve yere basma aşamaları için teknik alıştırmalar yaptırmak,
— Alçak çıkışın ilk çalışmalarını yaptırmak,
— Dizi daha yukarıya çekmek, itmede kolları kullanmak gibi, engelli koşunun değişik öğelerinin incelenmesine yönlendirmek
Yaş Grubu: 15 ve üstü
— Çıkış (Start) tekniği çalışmalarına başlamak ve birinci engele girişte uygun adım modelini geliştirmek,
— Engeller arası üç adım modelini geliştirmek,
— Sprint engel tekniğini, uzanma ve çekme bacağı, sprint ve uzanma, engel geçiş, yere basma aşamalarını ilgili özel alıştırmalar yoluyla pekiştirme çalışmalarını başlatmak,
— İlk engel geçişle birlikte alçak çıkış tekniğini öğretmek,
— Sürat engelli koşularda, sürat dayanıklılığını geliştirici ve gevşeme sağlayıcı alıştırmalara yer vermek,
— Engel geçmede her iki bacaktan yararlanabilme kabiliyetini geliştirmek,
— Engellerin farklı aralıklarla yerleştirilmiş olduğu bir alanda alıştırma çalışmaları yaptırmak,
— Grup içinde diğerleriyle yan yana, orta mesafe koşusu temposuyla engelli koşma çalışmaları yaptırmak,
—Engel koşan bir grubu arkadan takip ettirerek orta mesafe koşusu temposuyla engelli koşu yaptırmak,
— Sulu Engel (Steeple) koşusunda engel geçişiyle ilgili çalışmaları başlatmak, sıçrama, engel geçme, havalanma ve yere basma aşamalarının teknikleri ile ilgili çalışma yaptırmak.
Branş: El Değiştirme Oyunu - Bayrak yarışı
Yaş Grubu: 5 – 7
— Bulunduğu yerden grup halinde - düz çizgi üzerinde, daire şeklinde veya koniler arasından zig zag yaparak - koşarken, bir lastik halka veya bir fasulye torbasını vb elden ele geçirerek veya koşucu sırası değiştirmek için sadece el tokuşturarak koşu yaptırtmak,
— Gruplar halinde, geometrik şekiller veya harf biçiminde çizilmiş değişik parkurlar üzerinde koşarken, ufak lastik bir halkayı veya bir fasulye torbasını elden ele geçirerek veya koşucu sırası değiştirmek için sadece el tokuşturarak koşu yaptırmak.
Yaş Grubu: 7 – 11
— Bulunduğu yerden grup halinde - düz çizgi üzerinde, daire şeklinde veya koniler arasından zig zag yaparak - koşarken, bir lastik halka veya bir fasulye torbasını vb elden ele geçirerek veya koşucu sırası değiştirmek için sadece el tokuşturarak koşu yaptırmak,
— Gruplar halinde, geometrik şekiller veya harf biçiminde çizilmiş değişik parkurlar üzerinde koşarken, küçük lastik bir halkayı veya bir fasulye torbasını elden ele geçirerek veya koşucu sırası değiştirmek için sadece el tokuşturmak suretiyle koşu yaptırmak,
— Kovalamaca oyunları, mekik yarışları, hazine arama, engel oyunları, düz çizgi, daire biçiminde veya değişik parkurlarda bayrak yarışları yaptırmak. Koşarken ufak tefek şeyleri elden ele geçirme veya koşucu sırası değiştirmek için sadece el tokuşturmak suretiyle koşu yaptırmak,
— Stafeti getiren takım arkadaşı henüz fazla yaklaşmamışken koşuya başlamayı öğretmek
— Performansı geliştirebilmek ve değerlendirebilmek için, sabit bir noktadan öne devrilerek çıkış yaparak partnerini yakalamak; Belli bir mesafe içerisinde (ör: 10m) küçük bir cismi elden ele geçirmek,
— Alttan yukarı veya üstten alta veya görerek alış temel değiştirme tekniklerinin lastik halka veya plastik stafet kullanarak uygulatılması. Değişimin, alışılagelmiş yönteme göre, sağ elden sol ele geçirme ve koşarken sağ ele aktarma veya bunun sağdan-sola-soldan sağa-sağdan sola modelini uygulatmak.
Yaş Grubu; 11 – 15
— 7–11 yaş grubundaki faaliyetlerin bir miktar tekrarını ve pekiştirmesini yapmak, Performansı iyileştirmeleri ve değerlendirebilmeleri için, öğrencilerin bir takım bayrak yarışlarına katılımlarını sağlamak, yerinde durarak veya geriden hız alarak çıkışla partneri yakalama oyunları oynamak, belli bir mesafe içinde (Ör: 10m) küçük bir cismi elden ele geçirmek,
— Stafeti taşıyan atlet fazla yaklaşmadan, bekleyen atletin koşmaya başlayacağı noktayı görülür biçimde işaretleterek çalışma yaptırmak,
— Basit bir lastik halka veya stafet kullandırarak, Alttan yukarı veya üstten alta veya görerek alış temel değiştirme tekniklerinin uygulatılması. Değişimin, alışılagelmiş yönteme göre, sağ elden sol ele geçirme ve koşarken sağ ele aktarma tekniğini geliştirme çalışmaları yaptırmak,
— Görmeden ve uygunsa, farklı elden aktarma (sağdan-sola-soldan sağa-sağdan sola aktarma modeli) çalışmalarını başlatmak; aynı zamanda alttan-üste ve üstten-alta doğru stafet aktarma tekniklerini çalıştırmak,
Yaş Grubu: 15 ve üstü
— Stafet aktarımının başarı ile gerçekleşmesi için görülebilir işaretli çıkış noktası kullanarak çalışmalar yapmak,
— Görmeden alttan-üste ve üstten-alta değişme tekniği ile farklı ellerden değiştirme ve aktarma teknikleri geliştirme çalışmaları yapmak.
Branşı: Uzağa Atlamak / Uzun Atlama
Yaş Grubu: 5 – 7
— Durarak sıçramanın ve yere inmenin çeşitli türlerinin denenmesi çalışmalarını yaptırmak: ayak kullanma alıştırmalarında 1–2; 2–1; 2–2; 1’den diğer 1’e ve 1’den aynı 1‘e atlamalar yapmak,
— Yukarıdaki düzenleme takip edilerek atlamaları 2 / 3 adımlık kısa yürüyüş veya koşu ile birleştirerek yapmak,
— İnişin ayak tabanı üzerinde yapılması, bedenin güvenli bir şekilde yere yakın vaziyette tutulması ve kaymayı önlemek için ayakların kalça altına çekilmiş olması alıştırmalarını yaptırmak,
Yaş Grubu: 7 – 11
— Durarak ve 2–3 adım yürüme / koşma’dan sonra değişik sıçramalar (take-off) ve 1–2; 2–1; 2–2; 1’den diğer 1’e ve 1’den aynı 1’e olacak şekilde, yere uygun basışlarla ileri yükselerek sıçramalar. Bu arada sıçrama ayağını belirlemek.
— Havada iken gövdesinin aldığı değişik biçimler gözlemlenerek (ör: yıldız, bükük, uzanık, yay biçimi), durarak çıkışla ve 2 / 3 adımlık hız koşusundan sonra atlayış için en uygun olanı belirlemek,
— Alıştırma bir kum havuzu kullanarak yapılamıyorsa, düşmenin ayak tabanı üzerine düz şekilde ve kaymayı önlemek için, ayakları kalça altında tutarak yapılmasını sağlamak,
— Sıçrama anında gövdeyi, bir eğik, bir dik tutarak, bu iki durumdan nasıl etkilendiğini ve uzaklık açısından hangisinin daha uygun olduğunu belirlemek,
— Performansı değerlendirebilmeleri ve geliştirebilmeleri için, öğrencilerin değişik sıçrama, yere inme, sekme, adım atma ve atlama alıştırmaları içeren bir takım uygulamalara katılmalarını sağlamak,
— Mümkünse Kum havuzuna 5 – 9 adımlık bir hız koşusu ile ilgili, ön çalışma yapmak.
Yaş Grubu: 11 – 15
— (7 – 11) yaş grubundaki faaliyetlerin bir miktar tekrarını ve pekiştirmesini yapmak,
— Performansın değerlendirilmesinin yapılması ve geliştirilmesi için öğrencilerin değişik sıçrama ve yere inme tekniklerinin kullanılacağı (durarak çıkış ve kısa hız alma, sekme, uzanma ve atlama) bir takım karşılaşmalara katılmaları sağlamak,
— Mümkünse Kum havuzuna girişte 7 – 11 adımlık bir hız koşusu ile ilgili, ön çalışma yaptırmak
— Uzun atlama ile ilgili temel teknik modeli ve yaklaşma, sıçrama, yükselme (take-off) ve yere inme alıştırmalarını uygulamaya başlamak,
— Uzun Atlama tekniğinin değişik yönlerinin irdelemek, yerden kalkışta kalçaların yüksek, göğüsün yukarıda tutulması, koşunun süratiyle atlayışın uzunluğu arasındaki ilişkiyi kurmak,
— Uzun Atlamanın, yatay ve dikey hızla ilişkisi konusunda çalışma yapmak.
Yaş Grubu: 15 ve üstü
—Yaklaşma koşusu, yerden kalkma (take-off), uçuş yere inme gibi Uzun atlamanın her bir aşaması özel alıştırmalar ve geliştirme yöntemleriyle çalışılacak,
—Çeşitli uçuş (asılma ve adımlama) tekniklerinin denenip en uygununu belirlemek
—Yatay sürat, dikey sürat, uçma eğrisi ve dönüş eksenleri gibi mekanik değerler konusunda bilgi geliştirilmek
Branş: Çoklu Sıçramalar / Üç Adım Atlama
Yaş Grubu: 5 – 7
— Durarak pozisyondan sıçrama ve yere inmenin değişik türlerinde (1–2; 2–1; 2–2, 1’den diğerine; 1’den aynısına) deneme alıştırmaları yaptırmak. Aynı türden sıçrama ve yere inmeleri birbirine bağlayarak (ör: sekme-sekme-sekme) çoklu atlama elde etmek.
— Her atlayışı bitirirken gövdeyi güvenlikli biçimde zemine yakın tutarak, kaymayı önlemek için ayakların kalça altında tutulmasını sağlamak.
Yaş Grubu: 7 – 11
— Bir durarak bir de 2–3 adımlık koşudan sonra farklı sıçrama ve yere inme tekniklerinin (1–2; 2–1; 2–2; 1’den diğer ayağa; 1’den aynı ayağa sıçramalar) çalışmasını yaptırmak,
— Benzer sıçrama (take-off) ve iniş alıştırmalarıyla çoklu sıçramalar. Örn: hop-hop-hop gibi.
— Kum havuzundan yararlanılamıyorsa her atlayışı bitirirken gövdeyi, güvenlikli biçimde, zemine yakın ve kendi üzerinde toplanmış halde, kaymayı önlemek için de ayakların kalça altında tutulmasını öğretmek,
— Çeşitli sıçrama tekniklerinin denemelerini yaptırarak, hem durarak, hem 2–3 adımdan hız alarak, hangilerinin çoklu sıçramalarda uzaklık sağlanması yönünden daha elverişli olduğunu belirlemek.
— Bedeni bir küçülterek bir de açarak sıçrama yaptırmak. Her iki halde gövdenin neler hissettiğinin karşılaştırılmasının yapılmasını istemek; çoklu sıçramada hangi duruşun uzaklık elde etmeye daha elverişli olduğu belirlemek.
— Performansı değerlendirebilmeleri ve geliştirebilmeleri için öğrencilerin değişik sıçrama ve yere inme tekniklerinin kullanılacağı (durarak çıkış, kısa hız alma, sekme, adım atma ve atlama) bir takım karşılaşmalara katılmaları sağlanacak,
— Sıçramada sonuca götürücü olan hız alma koşusu (5–7 adım) ile ilgili çalışma yapmak.
Yaş Grubu: 11 – 15
— 7–11 yaş grubundaki çalışmaların tekrarını ve pekiştirmesini yapmak,
— Performansı değerlendirebilmeleri ve geliştirmeleri için öğrencilerin durarak sıçrama, kısa hız alma, sekme, adım alma ve atlama alıştırmalarını kullanacakları bir takım çoklu atlama yarışmalarına katılmalarını sağlamak,
— Sekme-adım alma-atlama formunu hem durarak, hem kısa bir hız alma ile birlikte özellikle eşit mesafeli sıçramalara yoğunlaşarak geliştirmek,
— Mümkünse Kum havuzundan yararlanarak çoklu atlamanın kişiye uygun hız alma koşusunu (5 – 9 adım) belirlemek,
— Üçadım Atlamanın temel teknik modeliyle ilgili ilk çalışmaları ve “yaklaşma koşusu, sıçrama ve konma” aşamalarılráit alıştırmalarını yaptırmak,
— Üçadım Atlamanın değişik yönlerini irdelemek (sıçrama anında kalçaların yüksek tutulması, koşunun hızı ile atlayışın uzunluğu arasındaki ilişki, çeşitli kol hareketlerinin etkisi vb )
— Üçadım Atlamanın temel mekanizmasına ait (yatay ve dikey hız dâhil) ilk çalışmaları yaptırmak.
Yaş Grubu: 15 ve üstü
— Üçadım Atlamanın “yaklaşma koşusu, sıçrama, havalanma (uçma) ve konma” gibi, her aşaması için özel alıştırmalar ve geliştirme çalışmaları yapmak,
— Her aşama sırasında kullanılan değişik kol hareketlerini irdelemek (tek kol, her iki kol) performans açısından hangisinin daha uygun olduğu belirlenir.
Branş: Yükseğe Atlamak / Yüksek Atlama
Yaş Grubu: 5 – 7
— Durarak 1–2; 2–1; 2–2; 1’den diğer ayağa; 1’den aynı ayağa düzenindeki sıçrama ve düşmeleri irdelemek,
— Havada iken çeşitli beden şekillerini gözlemlemek (makas, mızrak, eyer, katlama, yay, tabak) ve hangisinin yükseğe atlama bakımından en uygun olduğunu araştırmak,
— 2 / 3 adımlık kısa yürüyüş veya koşuyu yükseğe atlamayla ilişkilendirmek.
Yaş Grubu: 7 – 11
— Hem durarak, hem 2 / 3 adımlık bir koşudan sonra in 1–2; 2–1; 2–2; 1’den diğer ayağa ve 1’den aynı ayağa sıçrama düzeniyle yükseğe atlama denemeleri yapmak, diğer yandan sıçrama ayağını ve yükseklik açısından en uygun olanı belirlemek,
— Havada iken çeşitli beden şekillerini gözlemlemek (yıldız, mızrak, eyer, katlama, yay, tabak) ve hangisinin yükseğe atlama bakımından en uygun olduğunu araştırmak,
— Sıçrama, havalanma (uçma) ve yere inme (konma) sırasında yer alan kol ve bacak hareketlerini gözlemlemek – her iki kolun hem yukarıya doğru hem öne doğru atlama açısından en uygun hareketlerin hangileri olduğunu belirlemek,
— Bir küçültülmüş, yere yakın beden duruşu ile bir de açılmış bir beden duruşu ile sıçrama yapılarak, her iki durumda bedenin neler hissettiğini kıyaslayarak ve yükseğe atlamak için hangi yöntemin daha elverişli olduğu belirlemek,
— Performansı değerlendirebilmeleri ve geliştirmeleri için öğrencilerin güvenli engeller üzerinden atlama, durarak dikey sıçrama, yumuşak bir topu kafa ile ağa atmak için atlama, süratli sıçrama (speed baunce) içeren bir takım karşılaşmalara katılmalarını sağlamak,
— Makas tekniğini öğretmeye başlamak,
— Makas atlama yapmak için kişiye en uygun 5 – 7 adımlık hız alma koşu tarzını belirlemek.
Yaş Grubu: 11 – 15
— (7 – 11) yaş grubundaki çalışmaların tekrarını yapmak ve pekiştirmek,
— Performansı değerlendirebilmek ve geliştirmek için öğrencilerin güvenli engeller üzerinden atlama, durarak dikey sıçrama, yumuşak bir topu kafa ile ağa atmak gibi faaliyetleri içeren bir takım karşılaşmalara katılmalarını sağlamak
— Yükseğe atlamak için makas tekniğini geliştirmek,
— Yüksek atlama ile ilgili temel teknik çalışmalara başlamak,
— Yüksek atlama tekniklerinin çeşitli yönlerini irdelemek, sıçrama sırasında kalçanın yüksek tutulması, koşu hızı ve değişik kol hareketleriyle atlanan yüksekliğin ilişkisini kurmak,
— Yüksek Atlamanın temel mekanizmaları, dikey hız, yükselme (uçuş) eğrileri ve dönme ekseni hakkında bilgilendirme yapmak.
Yaş Grubu: 15 ve üstü
— Fosbury Flop tekniğinin tanıtımını ve ilk çalışmalarını yapmak. Ancak bunun için düşme alanı tüm güvenlik standartlarına uygun olmalıdır.
— Flop tekniğiyle ilgili temel teknik modelin ilk uygulamasına yer vermek ve yaklaşma, sıçrama ile yükselme (uçuş) ve yere inme (konma) alıştırmalarını başlatmak,
— Yüksek Atlamanın her bir aşamasını (yaklaşım, sıçrama, uçma ve konma) özel alıştırmalar ve geliştirme antrenmanlarıyla ele almak,
— Fosbury Flop ve eyer tekniği gibi yükselme biçimini irdelemek, performans açısından uygun olanını belirlemek,
— Dönme kuvvetleri, yatay hız, dikey hız, uçuş eğrileri ve dönme ekseni gibi Yüksek Atlamanın mekanizması ile ilgili bilgiyi derinleştirmek
Branşı: Sırıkla Yükseğe Atlamak / Sırıkla Atlama
Yaş Grubu: 5 – 7
— Öncelikle Uzun Atlama çalışmaları gibi ve ek olarak
— İple sallanmak
— İple sallanarak bir sıranın veya kutunun üzerinden aşıp yere ayaküstü inmek veya bunların üzerine yine ayaküstü konmak.
Yaş Grubu: 7 – 11
— Öncelikle Uzun Atlama çalışmalarının aynısı yapılır ve ek olarak,
— İple sallanarak bir sıranın veya kutunun üzerinden aşıp yere ayaküstü inmek veya üzerine yine ayaküstü konmak,
— Bir ipi kendine çekmek suretiyle ayakları havaya dikme çalışmalarını yapmak,
— Alçak bar’da karın çıkışı (barı tutarak ayakları yukarı doğru savurma, kalçayı bara yaklaştırma ve barda dönerek karın üzerine gelme),
— Yatay bar’da alttan sallanma (elan)
Yaş Grubu: 11–15 yaş
— Öncelikle Uzun Atlama çalışmalarının aynısı yapılır ve ek olarak,
— İple sallanarak bir sıranın veya kutunun üzerinden aşıp yere ayaküstü inmek veya üzerine yine ayaküstü konmak,
— Bir ipi kendine çekmek suretiyle ayakları havaya dikme çalışmalarını yapmak,
— Alçak bar’da karın çıkışı (barı tutarak ayakları yukarı doğru savurma, kalçayı bara yaklaştırma ve barda dönerek karın üzerine gelme),
— Yatay bar’da alttan sallanma (elan),
— Yatay bar’da alttan sallanma (elan) ve yarım dönüşlü iniş yapmak,
— Eller üzerine dayanarak kalkmak; geriye doğru itiş yaparak iki ayaküstüne gelmek,
— Alçak platform (bank) üzerinden kısa bir hız alma yürüyüşü / koşusu ardından, sırığa tutunarak bir kum havuzuna iniş yapmak,
— Mümkünse minder üzerine düşerek sırıkla atlama çalışması yapmak.
Yaş Grubu: 15 ve üstü
— Sırıkla atlamanın her aşamasını: yaklaşma koşusu, sırığı saplama, sıçrama (take-off), geriye doğru toplanma (rock-back), gövde ve ayakların yukarı uzatılması, çekme, dönme ve sırığı itme ve düşmeyi özel alıştırmalar ve antrenmanlarla geliştirmek.
Branş: İtmeli Atma / Gülle Atma
Yaş Grubu: 5 – 7
— Uzağa ve isabetli olarak itmeli-atmaları, bacakların önemine dikkat çekerek ayakta, oturarak veya diz üstü pozisyonda iken hafif büyük bir top kullanarak uygulamak,
— İtmenin temelini oluşturan alçaktan yükseğe, yavaştan süratliye, kollardan önce bacaklar, ağırlığı arkadan öne aktarma konularında bilgilendirme ve ilk çalışmalara başlamak.
Yaş Grubu: 7 – 11
— Uzağa ve isabetli olarak itmeli-atmaları, bacakların önemine dikkat ederek ayakta, oturarak veya diz üstü pozisyonda iken hafif büyük bir top veya belirli ağırlıkta bir top kullanarak uygulamak,
— Alçaktan yükseğe, yavaştan süratliye, kollardan önce bacaklar, ağırlığı arkadan öne aktarma konularıyla ilgili geliştirme çalışmalarına başlamak,
— Değişik hareketlerin (adım alma (step), atlama (jump), koşma, dönme, yön değiştirme vb.) itmeli atma ile ilgisini kurmak; büyük hafif bir top kullanarak hangi hareketlerin uzağa atmak için daha yararlı olacağını belirleme çalışmalarını yapmak,
— Performansı değerlendirebilmeleri ve iyileştirmeleri için öğrencilerin büyük top veya ağırlığı belirli bir top kullanarak, uzağa isabetli itmeli-atmalar ve dönmeli itmeli-atmalar içeren bir takım karşılaşmalara katılmalarını sağlamak.
Yaş Grubu: 11 – 15
— (7 – 11) yaş grubundaki alıştırmaların tekrarını yapmak ve pekiştirmek
— Performansı değerlendirebilmeleri ve iyileştirmeleri için öğrencilerin büyük top veya ağırlığı belirli bir top kullanarak, uzağa isabetli itmeli-atmalar ve dönmeli itmeli-atmalar içeren bir takım karşılaşmalara katılmalarını sağlamak.
— Alçaktan yükseğe, yavaştan süratliye, kollardan önce bacaklar, ağırlığı arkadan öne aktarma konularıyla ilgili geliştirme çalışmaları yapmak,
— Bacakların, atma hareketini serbest bacağın patlayıcı şekilde geriye itilmesiyle nasıl başlattığını, dönmenin, ayak tabanına dayanan hareketlerin aksine, ayak parmakları uçlarındaki itme ve dönmeleri vurgulayan çalışmalar yapmak,
— Güvenlik tedbirleri başta olmak üzere, gülle atma ile ilgili bilgiler vermek; temel tutuşu ve durarak atma tekniği öğretmek,
— Doğrusal kaymanın temel teknik modelinin ve hazırlık, kayma, atış ve toparlanma aşamalarıyla ilgili teknik alıştırmaların uygulamasına başlamak,
— Teknik hususların değişik yönlerini irdelemek ör: bacakları kullanma, aracın elden çıkışındaki yükseklik ve açı,
Yaş Grubu: 15 ve üstü
— Doğrusal kaymanın: hazırlık, kayma, atış ve toparlanma gibi her aşamasını özel alıştırmalar ve antrenmanlar yoluyla geliştirmek,
— Dönerek (rotasyon tekniği ile) gülle atmanın tanıtımını ve ilk çalışmalarını yapmak,
— Açı, yükseklik ve elden çıkartma hızı dâhil Gülle Atmanın tüm mekanizmalarının geliştirilmesi
Branş: Çekmeli Atma / Cirit Atma
Yaş Grubu: 5 – 7
— Tek veya çift elle küçük veya büyük bir topu / fasulye torbasını çekmeli atışla isabet ettirerek uzağa atmak. Bacakların önemine dikkat çekmek için atışlar oturarak, diz çökerek, durarak yapılacak,
— Atışta, alçaktan yükseğe, yavaştan hızlıya doğru, önce bacakların, daha sonra kolların hareketi, ağırlığın arkadan öne aktarımı konularının tanıtımı ve uygulamasına başlamak.
Yaş Grubu: 7 – 11
— Tek veya çift elle küçük veya büyük bir topu / fasulye torbasını isabet ettirerek uzağa atmak. Bacakların önemine dikkat çekmek için atışları oturarak, diz çökerek, durarak yapmak,
— Atışta, alçaktan yükseğe, yavaştan hızlıya doğru, önce bacakların, daha sonra kolların hareketi, ağırlığın arkadan öne aktarımı konularını uygulamak ve geliştirmek,
— Adım alma, atlama, koşma, yön değiştirme vb gibi hareketleri çekmeli atma ile ilişkilendirmek; büyük / küçük top veya fasulye torbası kullanarak tek veya çift elle uzağa atmak için hangi hareketlerin daha elverişli olduğunu belirlemek,
— Performansı değerlendirebilmeleri ve iyileştirmeleri için öğrencilerin büyük / küçük top veya fasulye torbası kullanarak tek veya çift elle uzağa isabetli atma içeren bir takım karşılaşmalara katılmalarını sağlamak,
Yaş Grubu: 11 – 15
— (7 – 11) Yaş grubunun alıştırmalarının tekrarı ve pekiştirilmesi,
— Performansı değerlendirebilmeleri ve iyileştirmeleri için öğrencilerin büyük / küçük top veya fasulye torbası kullanarak tek veya çift elle uzağa isabetli atma içeren bir takım karşılaşmalara katılmalarını sağlamak,
— Atışta, alçaktan yükseğe, yavaştan hızlıya doğru, önce bacakların, daha sonra kolların hareketi, ağırlığın arkadan öne aktarımı konularını uygulamak ve geliştirilmek,
— Güvenlik tedbirleri başta olmak üzere, cirit atma ile ilgili bilgiler vermek; temel tutuşu ve durarak atma tekniğini öğretmek.
— Ciritle ilgili temel teknik modeli ve yaklaşma koşusu, 3 adım ritmi, elden çıkarma ve toparlanma aşamaları için teknik alıştırmaları tanıtmak ve uygulamak,
— Bacakların atma hareketini başlatmak için, adım atarak - tabana basmak suretiyle yapılan hareketlerin tersine – parmak ucunda dönmesini irdelemek,
— Tekniğin çeşitli yönlerini ör: kolun duruşu, aracın elden çıkış yüksekliği, atış açısı vb.
— Atışla ilgili mekanizmaları ör: açı, yükseklik, aracın elden çıkış hızı gibi noktaları irdelemek.
Yaş Grubu: 15 ve üstü
— Cirit Atmanın her aşamasını (yaklaşma koşusu, 5 adım ritmi, atış ve toparlanma) özel alıştırma ve güçlendirme çalışmaları yoluyla geliştirmek,
— Atış açısı, yüksekliği ve hızı dâhil atma mekanizmalarıyla ilgili geliştirme çalışmaları yapmak,
Branş: Fırlatmalı Atma / Disk Atma
Yaş Grubu: 5 – 7
— Tek elle top yuvarlamak,
— Top veya fasulye torbası kullanarak tek elle uzağa isabetli atışlar yapmak. Bacakların öneminin anlaşılmasına yardımcı olması için atışları diz üstü, oturarak ve durarak yapmak,
— Atışta, alçaktan yükseğe, yavaştan hızlıya doğru, önce bacakların, daha sonra kolların hareketi ve ağırlığın arkadan öne aktarımı konularının ilk tanıtımını yapmak,
Yaş Grubu: 7 – 11
— Fasulye torbası, top veya lastik disk kullanarak; bacakların önemini hissettirmek için de oturarak, diz üstünde ve durarak, uzağa isabetli fırlatmalı atışlar yapmak,
— Atışta, alçaktan yükseğe, yavaştan hızlıya doğru, önce bacakların, daha sonra kolların hareketini ve ağırlığın arkadan öne aktarımını geliştirmek,
— Adım atma, atlama, koşma, yön değiştirme v.b gibi hareketleri fırlatmalı atma ile ilişkilendirmek; top, fasulye torbası veya lastik diski fırlatarak uzağa atmak için hangi hareketlerin daha elverişli olduğunu belirlemek,
— Performansı değerlendirebilmeleri ve iyileştirmeleri için öğrencilerin, fasulye torbası, top veya lastik disk kullanarak uzağa fırlatmalı isabetli atış ve disk yuvarlama içeren bir takım karşılaşmalara katılmalarını sağlamak,
— “Koşarak dönüş”ün ilk denemesini, parmak ucunda dönmeye dikkat çekerek yapmak.
Yaş Grubu: 11 – 15
— (7 – 11) Yaş grubunun alıştırmalarının tekrarı ve pekiştirilmesi,
— Performansı değerlendirebilmeleri ve iyileştirmeleri için öğrencilerin, fasulye torbası, top veya lastik disk kullanarak uzağa fırlatmalı isabetle atış ve disk yuvarlama içeren bir takım karşılaşmalara katılmalarını sağlamak,
— Atışta, alçaktan yükseğe, yavaştan hızlıya doğru, önce bacakların, daha sonra kolların hareketi ve ağırlığın arkadan öne aktarımı konularının uygulanmasını geliştirmek,
— Güvenlik tedbirleri başta olmak üzere, disk atma ile ilgili bilgiler vermek; temel tutuşu ve durarak atma tekniğini öğretmek,
— Diskle ilgili temel teknik modeli ve hazırlık, dönme, elden çıkarma ve toparlanma aşamaları için teknik alıştırmaları tanıtmak ve uygulamak,
— Bacakların, adım atarak ve (tabana basarak yapılan hareketlerin tersine) parmak ucunda dönerek atma hareketini nasıl başlattığını irdelemek,
— Bacakların kullanımı, atış yüksekliği ve açısı v.b tetkik etmek,
— Temel mekanizmalarla (atış açısı, atış yüksekliği, atış hızı gibi) ilgili konuları tanıtmak.
Yaş Grubu: 15 ve üstü
— Disk Atmanın her bir aşamasını (hazırlık, dönme, atış ve toparlanma) geliştirmek,
— Atış açısı, atış yüksekliği, atış hızı gibi atma mekanizmalarını geliştirmek.
Branş: 2 Elle Fırlatmalı Atma / Çekiç Atma
Yaş Grubu: 5 – 7
— Bacakların önemini hissettirmek için oturarak, diz üstünde ve durarak, büyük bir topu iki elle bir omuz üzerinden (atıcının sırtı topun düşüş yönüne dönük olacak şekilde) uzağa isabetle fırlatmak,
— Atışta, alçaktan yükseğe, yavaştan hızlıya doğru, önce bacakların, daha sonra kolların hareketi ve ağırlığın arkadan öne aktarımı konularının tanıtılması ve ilk uygulanmasını yapmak.
Yaş Grubu: 7 – 11
— Öne doğru İki elle atışlar ve başın üzerinden geriye doğru iki elle atışlar yapmak,
— Bacakların önemini hissettirmek için oturarak, diz üstünde ve durarak, büyük bir topu iki elle bir omuz üzerinden (atıcının sırtı topun düşüş yönüne dönük olacak şekilde) uzağa isabetle fırlatmak,
— Atışta, alçaktan yükseğe ve yavaştan hızlıya doğru, önce bacakların, daha sonra kolların hareketi ve ağırlığın arkadan öne aktarımı konularının tanıtılması ve ilk uygulanmasını yapmak
— Adım atma, atlama, koşma, yön değiştirme v.b gibi hareketleri tek omuzdan fırlatmalı atma ile ilişkilendirmek; büyük top kullanarak uzağa atmak için hangi hareketlerin daha elverişli olduğunu belirlemek,
- Performansı değerlendirebilmeleri ve iyileştirmeleri için öğrencilerin, büyük top veya benzer uygun malzeme kullanarak (salon çekici, lastik halka, ipe bağlı sağlık topu olabilir) ve sırt topun düşüş alanına dönük vaziyette, tek omuz üzerinden iki elle uzağa fırlatmalı ve isabetli atış içeren bir takım karşılaşmalara katılmalarını sağlamak,
Yaş Grubu: 11 – 15
— (7 -11) yaş grubu çalışmalarının tekrarını ve pekiştirmesini yapmak,
— Performansı değerlendirebilmeleri ve iyileştirmeleri için öğrencilerin, büyük top veya benzer uygun malzeme kullanarak (salon çekici, lastik halka, ipe bağlı sağlık topu olabilir) ve sırt topun düşüş alanına dönük vaziyette, tek omuz üzerinden iki elle uzağa fırlatmalı isabetle atış içeren bir takım karşılaşmalara katılmalarını sağlamak,
— Atışta, alçaktan yükseğe, yavaştan hızlıya doğru, önce bacakların, daha sonra kolların hareketi ve ağırlığın arkadan öne aktarımı konularını uygulamak ve geliştirmek,
— Çekici veya lastik halkaları / ip bağlı ağırlığı belli toplar veya fileye konulmuş büyük bir top kullanmaya başlamak; güvenlik tedbirlerinin üzerinde durmak ve temel tutuş ile durarak atma tekniğini öğretmeye başlamak,
— Çekiçle ilgili temel teknik modeli ve hazırlık çevirmeleri ile dönüşler, elden çıkarma ve toparlanma aşamaları için teknik alıştırmaları tanıtmak ve uygulatmak,
— Bacakların, dönerek atma hareketini nasıl başlattığını ve dönüşlerdeki ilerlemeleri irdelemek,
— Bacakların kullanımı, atışı açısı, atış yüksekliği ve atış hızı dâhil atma mekanizmalarını irdeleme çalışmalarını yapmak,
— Atış açısı, atış yüksekliği ve atış hızı gibi atmanın temel mekanizmalarını öğretmeye başlamak.
Yaş Grubu: 15 ve üstü
— Çekiç Atmanın her bir aşamasını (hazırlık çevirmeleri ve dönüşler, atış ve toparlanma) özel alıştırmalar ve antrenmanlarla geliştirmek,
— Atış açısı, atış yüksekliği ve atış hızı gibi atma mekanizmalarını geliştirmek.
ÖĞRETİM PROGRAMININ PLANLAMASI VE DERS ORGANİZASYONU
Test temeline dayalı geleneksel yaklaşımın yaygınlığı nedeniyle Atletizm derslerinde 11–14 yaş diliminde çok sıklıkla yerinde sayma ve yeknesaklık görüldüğü bilinir (O’Neill,1993; Evans, Davies & Penny, 1996; Curtner-Smith, Todorovitch, McCaughty & Lacon, 2001) Bu durum öğrencilerin öğrenme arzusunun kaybolması gibi sorunlar da yaratmaktadır. Derslerin, hep tekrarlardan ibaret olmasından dolayı hem öğrenciler hem öğretmenler açısından sıkıntı kaynağı olduğu bir gerçektir.
Sorunun aşılmasına yardımcı olmak amacıyla bu Bölümde, 11–14 yaştakileri hedefleyen Atmalarla ilgili üç ayrı Öğretim Programı Oluşturma Modeli örnek olarak sunulmaktadır. Benzer modelleri, çalışmaları çeşitlendirmek ve ilerleme sağlamak için Koşular ve Atlamalar alanlarında da kullanmak mümkündür.
MODEL 1
Bir eğitim yılı içinde sınırlı sayıda branş faaliyetine yer verilmesi
Yaş: 11–12
Uyarlanmış güvenli malzeme kullanarak ve ders konusu olarak itme hareketine ağırlık vererek, Gülle Atmanın esaslarını ve temel mekanizmalarını içeren teknik modelin bir ders serisi boyunca işlenmesi.
Yaş: 12–13
Uyarlanmış güvenli malzeme kullanmak ve ders konusu olarak çekme hareketine ağırlık vererek Cirit Atmanın esaslarını ve temel mekanizmalarını içeren teknik modelin bir ders serisi boyunca işlenmesi.
Yaş: 13–14
Uyarlanmış güvenli malzeme kullanılarak Fırlatma hareketiyle Atmanın esasları ve temel mekanizmalarının teknik modellerini içeren bir ders dizisi yoluyla Disk Atmaya hazırlık çalışmalarının yapılması.
MODEL 2
Bir eğitim yılı içinde özellikle bazı branşlar üzerinde ağırlıklı olarak durulması
Yaş: 11–12
oUyarlanmış güvenli malzeme kullanmak ve ders konusu olarak itme hareketine ağırlık vererek Gülle Atmanın esaslarını ve temel mekanizmalarını içeren teknik modelin bir ders serisi boyunca işlenmesi.
oUyarlanmış güvenli malzeme kullanarak, yöneticiliği öğrenciler tarafından yapılacak olan bir dizi faaliyet düzenleyerek Disk ve Ciritle ilgili temel atma hareketlerinin pekiştirilmesi ve geliştirilmesi.
oDers düzenlemesi ve öğretim stillerinde çeşitliliğe yer verilmesi; ör: sınıfın üçte biri gülle atma dersi görürken, diğer üçte birlik iki grup uyarlanmış güvenli malzeme kullanarak ve birbirinden ayrı olarak Cirit ve Diskle ilgili önceden belirlenmiş çalışmalar yaparlar.
Bu durum “YETKİNLİK MOTİVASYONLU İKLİM“le tam uyumludur ve öğrencilere bireysel değerlendirme sunulmasına, çok konulu derslerin düzenlenebilmesine, gülle atma dersleri için daha güvenli bir ortam sağlanmasına, derslerde de öğrencilerin daha çok söz sahibi olmasına yol açacaktır. Ayrıca KARŞILIKLI DANIŞMA veya YÖNLENDİRİLMİŞ BULUŞ yöntemlerine yer vererek, öğrenim kapasitesinin güçlendirilmesi ve bilişsel becerilerin artırılması amacıyla “öğrenci merkezli öğretim yöntemi” daha ağırlıkla kullanılabilir.
Yaş: 12–13
- Cirit Atmanın esaslarının ve temel mekanizmalarının teknik modelini içeren temel öğretinin, uyarlanmış güvenli malzemenin kullanıldığı ve Çekme hareketinin işlendiği bir dizi ders içerisinde verilmesi.
- Disk ve Gülle ile ilgili temel Atma Hareketlerinin, uyarlanmış güvenli malzemenin kullanıldığı ve öğrenciler tarafından düzenlenmiş olan faaliyetlerde pekiştirilmesi ve geliştirilmesi.
Yaş: 13–14
- Uyarlanmış güvenli malzeme kullanılarak Fırlatma hareketiyle Atmanın esasları ve temel mekanizmalarının teknik modelini içeren bir dizi ders yoluyla, Disk Atmaya hazırlık çalışmalarının yapılması.
- Uyarlanmış güvenli malzemenin kullanıldığı ve öğrenciler tarafından düzenlenmiş olan faaliyetler yoluyla temel atma hareketlerinin pekiştirilmesi ve geliştirilmesi.
MODEL 3
Eğitim yılları süresince Branşları geliştirme faaliyetleri
Yaş: 11–12
Uyarlanmış güvenli malzeme kullanarak ve Atmaların esasları ve mekanizmaları üzerinde durarak İtme, Çekme, Fırlatma, İki elle Fırlatma becerilerini pekiştirmek ve geliştirmek.
Yaş: 12–13
- Gülle Atmaya hazırlık – Durarak Gülle Atma,
- Cirit Atmaya hazırlık – Durarak Cirit Atma,
- Disk Atmaya hazırlık – Durarak Disk Atma,
- Sadece performans ölçmek yerine teknik gelişmeye ağırlık verilmesi,
- “Yetkinlikmotivasyonlu İklim”le uyum içinde kişisel standartlara dayalı performansı iyileştirmek, tekniği pekiştirmek ve geliştirmek amacıyla çeşitli atma branşlarıyla ilgili tekrar çalışmaları yapma fırsatının yaratılması,
- Organizasyonda ve Öğretim Yönteminde çeşitlendirmeye gidilmesi; ör: sınıfın üçte biri Cirit atma dersi işlerken, diğer üçte birlik iki grup, uyarlanmış güvenli malzeme kullanarak birbirinden ayrı olarak Gülle ve Diskle ilgili önceden belirlenmiş çalışmalar yaparlar.
Yaş: 13–14
- Gülle Atmanın Gelişimi – Kayarak Gülle Atma,
- Cirit Atmanın Gelişimi – 3–5 adım ritmi yaklaşma koşusu ile Cirit Atma,
- Disk Atmanın Gelişimi – Dönerek Disk Atma
- Performansın ölçülmesinden çok tekniğin geliştirilmesine önem verilmelidir.
Tekniği geliştirmek, pekiştirmek ve performansı iyileştirmek amacıyla çeşitli Atma branşlarıyla ilgili tekrar çalışmaları yapma fırsatlarının yaratılması.
Mosston ve Ashworth’a göre Öğretim Stilleri Yelpazesini, ders öncesinde, ders sırasında ve ders sonrasındaki kararları kimin verdiğiyle bağlantılı olarak 10 temel esasa ayırmak mümkündür. Atletizm derslerinden öğrencinin en iyi biçimde yararlanabilmesi için öğretmenin dersin sonuçlarıyla ilgili kendi beklentisine en uygun öğretim stilini seçmesi gerekmektedir.
Dersler, her biri ayrı bir öğretim işlevine sahip birkaç öğreti bölümüne ayrılmış olabilir. Bu durumda en uygun tutum, o dersin içinde farklı birkaç öğretim stilinin kullanılması olabilir.
Yetenekli öğretmenler duruma göre stil değiştirebilme ve dersin öne çıkmasını istedikleri işlevine göre, tek ders içinde birkaç stili birden kullanacak esnekliği gösterebilirler.
Tablo 2’de Atletizm derslerinden çıkarılabilecek birkaç olası sonuç ve bunları sağlayacak öğretim stili gösterilmektedir.
Eğitim çevrelerinde artık geniş kabul gören bir tespite göre, öğrenciler arasında öğrenme biçimleri açısından farklı tercihlerin bulunduğu bir gerçektir. Atletizm derslerinde bazı öğrenciler, örneğin belki sadece komut alarak ve bedensel uygulama yaparak öğrenmek isterken, bazıları bedensel etkinliğin daha bilişsel ve sosyal bir ortamda yer almasını tercih edecektir.
Öğretmenler, farklı sonuçlara varmak için farklı öğretim stilleri kullanmakla, sınıflarında daha çok sayıda öğrencinin öğrenme yeteneğini genişletmiş olacaklardır.
|
Öğretim Stili
|
Açıklama
|
Öğreti Sonuçları
|
Atletizmden Örnekler
|
|
Stil A (Komut)
|
Tüm kararları öğretmen verir.
|
Motor becerilerin geliştirilmesi ve güvenlik
|
Cirit’te gelişmeler
|
|
Stil B (Alıştırma)
|
Öğrenciler, öğretmenin verdiği ödevi yaparlar
|
Motor becerilerin geliştirilmesi
|
Sprint alıştırmaları
|
|
Stil C (İşbirliği)
|
Öğrenciler, ikili olarak çalışırlar. Biri öğretici diğeri öğrenci durumunda olur. Sıra ile görev değişirler
|
Motor, Sosyal ve Bilişsel gelişim
|
Öğrenciler, ikili olarak, belli kıstaslar ışığında birbirinin uzun atlama tekniğinin analizini yaparlar (Gözlem ve Analiz)
|
|
Stil D (Kendini Denetleme)
|
Öğrenciler belli kıstaslar ışığında performanslarını değerlendirirler
|
Motor ve Bilişsel gelişim. Öğrenci, güçlü ve zayıf yönlerini tespit ederek kendi performansının değerlendirmesini yapar
|
Gülle atma hareketinin video kaydında izleyerek, kendi performansının belli kıstaslar ışığında analizini ve değerlendirmesini yapmak
|
|
Stil E (Katılım)
|
Öğretmen zorluk dereceleri farklı ödevler belirler
|
Motor ve Sosyal gelişim. Farklı yetenekteki öğrencilerin tümüne başarı olanağı yaratma
|
Değişik yükseklikteki engelleri değişik aralarla yerleştirmek
|
|
Stil F (Yönlendirilmiş Buluş)
|
Öğretmen hedefi planlar ve öğrencileri onu bulmaya doğru yönlendirir
|
Bilişsel ve Motor Gelişim
|
Kısa koşudan sonra Üç Adım Atlamada en uygun üçlü hareket düzenlemesini belirlemek (sekme- adım alma-atlama)
|
|
Stil G (Problem Çözme)
|
Öğretmen bir soruna işaret eder, Öğrenciler o sorunu çözer
|
Bilişsel, Sosyal, Motor ve Bireysel Gelişim
|
Takım Bayrak yarışı için en uygun bayrak değiştirme yöntemini aramak
|
|
Stil H (Bireysel Programlama)
|
Öğretmen konuyu belirler. Öğrenciler programı planlar ve düzenler
|
Bilişsel, Sosyal ve Motor Gelişim
|
Öğretmenin belirlediği bir etkinlikle bir öğreti aşamasının öğrencilerce planlanması
|
|
Stil I (Öğrenci Yönetimi)
|
Öğrenciler programı düzenler, içeriğini biçimlendirir
|
Bilişsel, Motor ve Bireysel Gelişim
|
Öğrenciler kendi seçtikleri branşta antrenman programı düzenler
|
|
Stil J (Kendi Kendine Öğretim)
|
Öğrenciler tüm öğrenme sürecinin sorumluluğunu üstlenirler.
|
|
|
